Yer Tutucular

Yer Tutucular; ağızdaki komşu dişlerin çekim boşluğuna yönelmelerini ve bu yolla sabit dişin gömük kalmasını veya farklı yerden çıkmasını, dolayı ile gelecekte ortodontik bozukluk oluşmasını önlemeye yarayan apareylerdir.

Dr. Sevil Akgül
Pedodonti Uzmanı
Hakkında >

Yer Tutucu Nedir?

Yer tutucu ihtiyacının değerlendirilmesinde hastanın dental yaşı kronolojik yaşından çok daha önemlidir. Diş yaşı, dişlerin kron ve köklerinin kireçlenme ve sürme zamanı ve bunların sırasıyla ilgilidir. Dişler genellikle köklerinin 3/4’ü tamamlanınca sürerler. Kökün 3/4’ü tamamlanmadan kemik kaybı olmuşsa sürmenin hızlanacağına güvenilmemelidir ve yer tutucu yapılmalıdır.

Yer tutucuya karar vermek için öncelikle periapikal yada her 2 diş arkının da izlenebileceği daha geniş kapsamlı olan panoramik filmler alınmalıdır. Filmlerden sürmemiş daimi dişin kök gelişimi ve üzerindeki kemik miktarı incelenerek, çocuğun diş yaşı hakkında yeterli bilgi elde edilerek yer tutucu yapılmasına karar verilmelidir.

Doktorunuza Danışın
Tedavi süreçleri hakkında detaylı bilgi alın


Çocuklarda Erken Süt Dişi Kayıpları ve Yer Tutucular

Süt dişlerindeki restore edilemeyecek boyutlardaki çürükler ya da çürük kaynaklı yaygın enfeksiyonlar süt dişlerinin çekimini gerektirebilir. Erken diş kaybı durumlarında, varolan yerlerin korunarak sürekli dişlerin Çocuk Dişkaviste düzgün şekilde yerleşebilmelerini sağlamak için kullanılan apareylerdir. Süt dişlerinin erken kaybı ile dişler boşluğa doğru hareket edeceklerdir. Böylelikle çapraşıklık oluşur ve çiğneme, konuşma bozuklukları meydana gelir. Eğer çocuğunuzun süt dişi çürük veya travmadan dolayı erken kaybedilmiş ise; süt dişi çekim yeri boşluğunun yer tutucularla korunması, çocuğunuzun ileri ki yaşlarda ideal bir diş dizisine sahip olması açısından çok önemlidir.

Arka dişlerde erken süt dişi kaybında, kaybedilen diş, komşu dişlerinin o bölgeye kaymasına ya da devrilmesine neden olur. Bunun sonucunda daimi dişler için gerekli olan ark boyu kısalır, küçük azı dişlerinin ve köpek dişlerinin gelmesi gereken bölge daralır. Ortaya çıkmış daralmaya bağlı olarak da küçük azı ve köpek dişlerinde gömük kalma veya çapraşıklık söz konusu olabilir. Böyle bir durumda da, normalde ortodontik tedavi ihtiyacı olmayacak bir çocukta ortodontik düzeltme gerekliliği ortaya çıkar. İstanbul Smile Center ekibi olarak çocuklarınızda gerekli müdahaleleri yaparak, onları hem memnun hem de hayatla barışık hale getiriyoruz. Gayet eğlenceli geçen incelemelerimiz ve müdahalelerimizle yapılan işlemleri çocukların gözünden bir oyuna çevirmeye gayret gösteriyoruz.

Erken Süt Dişi Kaybından Sonra Müdahaleler

Süt dişi kaybından sonra en fazla kayma ilk 2. haftayla 6. ay arasında oluşur. Dişlerinin çekilmesinin ardından 1 hafta-10 gün içerisinde yara iyileşmesi tamamlanınca, ölçü alınarak, yer tutucu hazırlanmalıdır. Buna karşın 3-4 yaş öncesi çocuklarda köpek dişlerinin arasında erken süt ön dişlerin kaybı sonrası, yer kaybı meydana gelmediği ve yer tutucu yapmaya gerek olmadığı unutulmamalıdır.

Yer tutucu yapımına karar vermek için çekilen röntgende gelişmekte olan küçük azı dişlerinin üstlerindeki kemik seviyesinin miktarı değerlendirilir. Bu dişlerin 1mm kemiği eritip hareket etmeleri en az 6 ay sürer.

Yer tutucuların görevi nedir?

Ağızdaki bazı dişlerin kaybı sonucunda yaşanan dişin oluşturduğu boşluk, altındaki sürekli dişin sürmesine kadar mutlaka bir yer tutucu desteğiyle korunmalıdır. Büyük bir titizlikle hazırlanan yer tutucular, çocukların diş, çene yapılarına uygun bir şekilde tasarlanırlar. Uygulanmaları ve kullanımları da oldukça kolaydır.

Yer Tutucular Hakkında Ebeveynlerin Bilgilendirilmesi Gereken Konular

Yer tutucu aparey yerleştirilmesini ve takip sürecini, hasta-hekim iş birliği kadar ebeveyn-hekim işbirliği de etkilemektedir. Eğer mevcut durum tedavi edilmezse, gelecekte okluzyon bozukluklarına neden olabileceği ebeveynlere açıklanmalıdır. Aynı zamanda yer tutucuların takibi de çok önemlidir. 4-6 ay aralıklarla mutlaka kontrol edilmelidir. Yer tutucu da bir gevşeme söz konusu ise kısa sürede hasta geldiğinde, aynı yer tutucu tekrar yapıştırılabilir.

Band-Loop Yer Tutucu Nedir?

Band-Loop Yer Tutucu: üst ya da alt çenede tek diş kaybında tek ya da çift taraflı olarak uygulanabilir. Uygulaması ve hasta tarafından kullanımı son derece kolaydır. Daimi diş sürmeye başladığında kolayca yerinden çıkarılabilir. Bu yer tutucular daha az yer tutarlar ve çocuklarda uyum ihtiyacı gerektirmezler.

Lingual Ark Nedir?

Alt çenede birden fazla ya da çift taraflı diş kayıplarında lingual ark uygulanır. Sabit bir yer tutucu olduğu için kullanımı kolaydır ve hasta uyumu gerektirmez. Birden fazla dişin yerini koruması avantajdır.

Nance Apareyi Nedir?

Üst çenede birden fazla diş kaybı olduğunda kullanılan bir apareydir. Nance apareyi, azı dişlerinden destek alarak damak kubbesine bir akrilik buton aracılığıyla yaslanır. Dolayısıyla damak kubbesinden destek alarak azı dişlerinin öne doğru kaymasını önler. Sabit bir aparey olduğu için kullanımı kolaydır.

Transpalatal Ark (TPA) Nedir?

Yine üst çenede birden fazla diş kaybında kullanılır. Azı dişlerinden destek alarak azı dişlerinin çekim boşluğuna kaymasına engel olur. Sabit bir apareydir.

Yer tutucular hakkında sıkça sorulan sorular

Yer tutucuların özellikleri nelerdir?

  • Uygulama için sadece tek seans yeterlidir.
  • Periodontal sorunlara sebep olmazlar.
  • Metal alerjisi oluşturmazlar.
  • Doğal dişe oldukça yakın bir görünümü vardır.

Yer tutucuların ağız içerisine yapıştırılmasından sonra nelere dikkat edilmeli?

  • Uygulama sonrasında ağızdaki yer tutucuya dil veya parmakla bastırılmamalıdır.
  • Düzenli fırçalanmalıdır. Yer tutucunun çevresi mümkün olduğunca hijyenik tutulmalı
  • Yer tutucuların yapıştırılmasından sonra düzenlilikle diş hekimi kontrolü gereklidir.
  • Yer tutucuların yerinden çıktığı durumlarda hemen ortodontist veya pedodontiste başvurarak yer tutucu yeniden yerine yapıştırılabilir.
  • Yer tutucuların yapıştırılmasından sonra düzenlilikle diş hekimi kontrolü gereklidir.

Hareketli yer tutucular kimlere uygulanır?

  • Birden çok diş kaybı yaşayan çocuklarımız için uygulanabilirler.
  • Okluzal fonksiyonu ve diş eksikliğini tamamlama görevine sahiptirler.

Yer tutucuların bakımı nasıl yapılır?

Sabit yer tutucuların bakımı da aynı şekilde diğer dişler gibi bakımı yapılmaktadır. Düzenli olarak yer tutucunun çevresini fırçalamaya özen gösterilmelidir. Hareketli yer tutucular ise yemek yerken çıkarılmaları tavsiye edilmektedir. Apareyler, yemek yenmesi ve dişler fırçalanması sonrasında yerlerine takılmalıdır.

Hasta Yorumları

Tedavi süreçlerinin her anında sizinleyiz.

Oğlumuzun dişlerinde çarpıklık vardı ve ciddi bir seviyedeydi. Şimdi çok tatlı dişleri var. Tedavi süreci boyunca da oldukça ilgi gördük.

Emine T.

Tavsiye üzerine Tuzla’dan geldik 🙂 İyi ki gelmişiz. Her sorduğumuz soruya oldukça sabırla cevap verdiler. Tedavimizde çok güzel sonuçlandı. Smile Center ailesine teşekkür ederiz.

Sezer Ş.